Không để chính sách bị lợi dụng

Thứ Ba, 03/02/2015, 19:30:30

Chính sách miễn thuế đối với hàng hóa mua bán, trao đổi của cư dân biên giới (CDBG) theo Quyết định số 254/2006/QÐ-TTg và Quyết định 139/2009/QÐ-TTg thời gian qua đã góp phần thúc đẩy hoạt động thương mại hai bên, giữa Việt Nam và các nước có chung biên giới (Trung Quốc, Lào, Cam-pu-chia), qua đó mở rộng thị trường, tạo điều kiện thuận lợi cho CDBG tiêu thụ sản phẩm do mình sản xuất củng cố quan hệ láng giềng hữu nghị, giao lưu kinh tế, văn hóa, xã hội giữa đồng bào các dân tộc khu vực biên giới của Việt Nam với các nước trên; tạo điều kiện cho đồng bào các dân tộc thiểu số miền núi, vùng sâu, vùng xa mua được vật tư cần thiết phục vụ sản xuất và tiêu dùng hằng ngày, thúc đẩy sản xuất, nâng cao thu nhập, ổn định đời sống; khuyến khích đồng bào định cư lâu dài ở khu vực biên giới; tăng cường bảo vệ quốc phòng an ninh.

Chính sách miễn thuế với giá trị hai triệu đồng/người/ngày/lượt mang tính đồng đều, nhưng thực tế nhiều nơi, CDBG không sử dụng đến do nhu cầu phát sinh không thường xuyên. Do đó, chính sách này đã bị lợi dụng để các đầu nậu gom hàng được miễn thuế đem vào nội địa. Các đầu nậu lợi dụng chính sách miễn thuế này bằng cách khai thấp giá trị, chia nhỏ hàng (để bảo đảm mức hai triệu đồng) và thuê người dân sống ở vùng biên giới vận chuyển nhiều lần qua biên giới.

Theo Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả (Ban Chỉ đạo 389 quốc gia), chính sách miễn thuế cho CDBG đã và đang tạo kẽ hở cho nhiều đối tượng lợi dụng đưa hàng trốn thuế vào trong nước. Một lãnh đạo Tổng cục Hải quan cho rằng, khó có thể nói, một gia đình bốn người một ngày đi tới bốn lượt qua biên giới chỉ để mua hàng miễn thuế trị giá tám triệu đồng, nếu giàu thế thì cũng chẳng đi buôn như vậy làm gì. Tại một cửa khẩu biên giới ở Lạng Sơn, theo thống kê mới đây, cứ 1.000 lượt người xuất, nhập cảnh thì có từ 300 đến 500 CDBG đăng ký mua hàng miễn thuế hai triệu đồng, chủ yếu là các mặt hàng chăn, ga, gối, quần áo... Thậm chí, tại các cửa khẩu quốc tế, không ít CDBG là những dân buôn chuyên nghiệp, lợi dụng chính sách mua hàng miễn thuế để bán lại, thu về lợi nhuận cao, không còn mang tính chất trao đổi hàng hóa CDBG nữa.

Trước thực trạng trên, Bộ Tài chính đã kiến nghị Thủ tướng Chính phủ cho phép sửa đổi, bổ sung quy định liên quan tại Quyết định 254 theo hướng: giảm số lần nhập khẩu hàng hóa trong tháng được miễn thuế; điều chỉnh mặt hàng trao đổi, mua bán của CDBG được miễn thuế cho phù hợp từng thời kỳ, từng khu vực; tăng cường kiểm soát, quản lý thu thuế đối với trường hợp vượt định mức, thu gom và chế độ xử phạt khi vi phạm.

Theo chính sách mới, đối tượng vẫn là CDBG nhưng áp dụng với người từ 14 tuổi trở lên cho thống nhất quy định về độ tuổi được cấp CMND tại các Nghị định về CMND và quy định quản lý CDBG. Về mức miễn thuế: giữ nguyên mức miễn thuế hiện hành với giá trị không quá hai triệu đồng/người/ngày/lượt nhưng bổ sung thêm quy định không quá bốn lượt trong một tháng, áp dụng đối với những loại hàng hóa phục vụ thiết yếu đời sống, sản xuất của CDBG theo danh mục do Bộ Công thương quy định. Phần hàng hóa vượt định mức miễn thuế phải chịu thuế theo quy định của pháp luật hiện hành. Bộ Tài chính cũng kiến nghị bổ sung nội dung quy định về quản lý và xử phạt đối với trường hợp hàng hóa được miễn thuế mà không sử dụng, sử dụng không hết đem bán, kinh doanh; đồng thời bổ sung quy định về trách nhiệm của các bộ liên quan (Quốc phòng, Công an, Tài chính) và UBND các tỉnh biên giới đất liền trong việc thực hiện chính sách này.

Nhiều bộ, ngành, cơ quan, lực lượng chức năng đồng tình các kiến nghị này của Bộ Tài chính, đồng thời nhấn mạnh rằng, cần phải điều chỉnh chính sách, có biện pháp ngăn chặn tình trạng này, không để buôn lậu hoành hành, ảnh hưởng thị trường trong nước.

TÙNG LÂM