Căng thẳng trong quan hệ Pa-ki-xtan - Áp-ga-ni-xtan
Thứ bảy, 06/04/2013 - 01:27 AM (GMT+7)
[+] Cỡ chữ: Mặc định
Hiện trường vụ đánh bom ở Gia-la-la-bát, miền đông Áp-ga-ni-xtan.

Các vụ tiến công qua biên giới giữa Pa-ki-xtan và Áp-ga-ni-xtan gây căng thẳng trong quan hệ giữa hai nước láng giềng này và có nguy cơ đẩy tiến trình hòa bình của Ca-bun "chệch đường ray", trong bối cảnh Mỹ và NATO đang chuẩn bị hoàn tất việc rút quân khỏi Áp-ga-ni-xtan.

Khu vực giáp biên giới giữa Pa-ki-xtan và Áp-ga-ni-xtan thời gian qua trở nên căng thẳng vì các vụ bắn phá lẫn nhau. Ca-bun cáo buộc I-xla-ma-bát đã bắn hàng chục quả rốc-két vào tỉnh Cu-na, miền đông Áp-ga-ni-xtan, phá hủy nhiều tài sản và lập tức hủy chuyến thăm quân sự của 11 sĩ quan Áp-ga-ni-xtan tham gia cuộc tập trận do Pa-ki-xtan mời để phản đối vụ nã pháo nói trên. Về phần mình, Bộ Ngoại giao Pa-ki-xtan cho rằng, quân đội nước này đã đáp trả "hành động xâm phạm từ phía Áp-ga-ni-xtan", binh sĩ của họ buộc phải rời căn cứ sau khi các tay súng tại những khu vực bộ lạc và thung lũng Xoát tập hợp lực lượng, tiến công các làng và đồn biên phòng Pa-ki-xtan. I-xla-ma-bát cho rằng, phản ứng của Ca-bun đối với "vụ việc vụn vặt" là thái quá.

Áp-ga-ni-xtan và Pa-ki-xtan thường đổ lỗi cho nhau về các vụ nã pháo cũng như để xảy ra các vụ bạo lực do Ta-li-ban gây ra dọc biên giới dài 2.400 km giữa hai nước. Theo thống kê của Pa-ki-xtan, chỉ tính trong năm 2012, khoảng 100 nhân viên an ninh và dân thường nước này thiệt mạng do 20 vụ tiến công do các tay súng từ phía biên giới Áp-ga-ni-xtan thực hiện. Giới chức quân sự Pa-ki-xtan mới đây lần đầu công khai chỉ trích chính quyền Ca-bun hậu thuẫn nhóm Ta-li-ban tại tỉnh Nan-ga-ha ở miền đông nước này. Phản ứng lại, giới chức quân sự Áp-ga-ni-xtan cũng lần đầu tuyên bố, Ca-bun có thể không cần I-xla-ma-bát tham gia tiến trình hòa bình của Áp-ga-ni-xtan. Theo các nhà quan sát, tuyên bố trên có thể làm chệch tiến trình hòa bình ở Áp-ga-ni-xtan bởi lâu nay Pa-ki-xtan luôn đóng vai trò là bên trung gian hòa giải quan trọng của tiến trình này. Lực lượng Ta-li-ban tại Áp-ga-ni-xtan vẫn không tin tưởng vào chính quyền Ca-bun, cáo buộc chính quyền này bị Mỹ thao túng và từ chối đàm phán với chính phủ cho tới khi đất nước "sạch bóng ngoại bang".

Quan hệ giữa hai nước láng giềng ở Nam Á này bị rạn nứt khi Áp-ga-ni-xtan đang chuẩn bị cho cuộc tổng tuyển cử quan trọng vào năm 2014, tiến tới hoàn toàn tiếp quản quyền bảo đảm an ninh đất nước sau khi Mỹ và các đồng minh NATO rút hết quân chiến đấu về nước. Thực tế này gây bất lợi cho cả đôi bên. Tổng thống Áp-ga-ni-xtan H.Ca-dai cho rằng, Pa-ki-xtan cũng đang phải hứng chịu các cuộc tiến công của lực lượng khủng bố và nhấn mạnh, chủ nghĩa khủng bố là kẻ thù chung của Áp-ga-ni-xtan và Pa-ki-xtan. Ông mong nhận được sự hỗ trợ và hợp tác của I-xla-ma-bát trong cuộc chiến này nhằm thúc đẩy hòa bình và ổn định trong khu vực. Theo đó, việc hối thúc Ta-li-ban tham gia vào tiến trình chính trị tại Áp-ga-ni-xtan không chỉ mang lại hòa bình lâu dài ở Áp-ga-ni-xtan mà còn vì lợi ích chiến lược của các nước láng giềng Nam Á cũng như nhiều quốc gia khác.

Tại cuộc gặp Tướng G.Ðăn-phót, Tư lệnh Lực lượng hỗ trợ an ninh quốc tế tại Áp-ga-ni-xtan (ISAF) mới đây, quân đội Pa-ki-xtan đề nghị ISAF giúp điều tra các vụ tiến công qua biên giới bắt nguồn từ bên trong lãnh thổ Áp-ga-ni-xtan. Phía Pa-ki-xtan cũng  nhấn mạnh sự cần thiết phải tiếp tục các nỗ lực nhằm mang lại hòa bình cho khu vực biên giới hai nước. Tư lệnh ISAF khẳng định, người dân Pa-ki-xtan, Áp-ga-ni-xtan và cộng đồng quốc tế đều mong muốn hòa bình và ổn định trong khu vực. Theo các nhà quan sát, chắc chắn trong thời điểm này, ngoài Pa-ki-xtan và Áp-ga-ni-xtan thì nhiều bên liên quan đối với tiến trình hòa bình của Áp-ga-ni-xtan sẽ không "khoanh tay đứng nhìn" quan hệ giữa Ca-bun và I-xla-ma-bát "tuột dốc". Ðể cứu tiến trình hòa bình nhiều gian truân này, trong thời gian tới, các nỗ lực ngoại giao song phương và đa phương sẽ được đẩy mạnh nhằm đưa các bên liên quan tham gia đối thoại để tìm giải pháp chính trị cho tiến trình hòa bình, hòa giải và hòa hợp dân tộc ở Áp-ga-ni-xtan.

HẠNH VŨ