Luật sư người Pháp Roland Weyl, hội viên Hội luật gia dân chủ quốc tế, người giới thiệu chương trình trong suốt Phiên tòa cho biết: Chính phủ Mỹ đã đặt hàng mua loại hóa chất độc hại này từ các nhà sản xuất nhằm phục vụ mục đích của họ là hủy diệt môi trường và con người ở Việt Nam. Sự thật là trên bao bì của những sản phẩm hóa chất đó đều có ghi những lời cảnh báo về tác hại và nguyên tắc đề phòng. Chính vì vậy, những lập luận như là loại hóa chất đó không gây độc hại là hoàn toàn phi lý. Chính phủ Mỹ đã sử dụng loại hóa chất đó và sau lại lập luận những hậu quả là ngoài mong muốn của họ là hoàn toàn phi lý. Việt Nam đã phải chịu tổn thất to lớn về mặt môi trường. Đại Hội đồng Liên hợp quốc đã thông qua nghị quyết về quyền được phát triển của các dân tộc và chúng ta thấy quyền đó của nhân dân Việt Nam bị tước đoạt ghê gớm như thế nào. Chúng ta đã biết nhiều về hành động hủy diệt con người và môi trường của họ ở Việt Nam. Những hậu quả đó sẽ còn tiếp tục tác động tới nhiều thế hệ nữa ở Việt Nam. Đây là một tội ác vi phạm luật quốc tế không thể chối cãi được. Cá nhân tôi cho rằng cần phải tiến hành tố tụng hình sự đòi lại sự công bằng cho hơn ba triệu nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam. Chúng ta cần phải yêu cầu những kẻ gây ra tộc ác này, đặc biệt là những công ty hóa chất Mỹ cung cấp chất diệt cỏ cho quân đội Mỹ, phải bồi thường, phải trả giá và họ phải đóng góp vào việc khắc phục hậu quả. Các cựu chiến binh Mỹ đã được bồi thường, vậy tại sao công lý vẫn chưa thuộc về các nạn nhân Việt Nam. Họ phải được bồi thường nhiều hơn thế vì họ không chỉ là nạn nhân của chất độc da cam/dioxin mà còn là nạn nhân của một cuộc chiến tranh phi nghĩa.

 

Nữ thẩm phán Marjorie Cohn đến từ Mỹ nhớ lại: Ngay từ những năm 1960, tôi đã tích cực tham gia các hoạt động phản đối cuộc chiến ở Việt Nam. Tôi cho rằng đó là một cuộc chiến phi nghĩa, để lại hậu quả khủng khiếp không chỉ đối với người Việt Nam mà con cả người dân Mỹ. Trong hai ngày diễn ra phiên tòa, tôi được nghe nhiều bằng chứng tố cáo hành động phá hủy con người và môi trường ở Việt Nam. Thật khó có thể tả hết những nỗi đau mà người dân Việt Nam phải gánh chịu trong suốt hơn ba thập kỷ qua. Bản thân tôi cũng cảm thấy rất xúc động khi xem các bằng chứng về những hậu quả nặng nề mà người dân Việt Nam phải gánh chịu. Dù không nghe được hết những lời của các nhân chứng và các nhà nghiên cứu, tôi hiểu rằng người dân Việt Nam vẫn đang phải tiếp tục gánh chịu những di chứng của chất độc da cam/dioxin. Tôi mong rằng chúng ta sẽ làm tất cả để đấu tranh cho tới khi công lý thuộc về các nạn nhân chất độc da cam Việt Nam.

 

Thẩm phán người Nhật Bản Shoji Umeida kể: Các nhân chứng có mặt tại tòa án công luận này làm tôi nhớ lại những lần tới Việt Nam. Ở đó, tôi đã tận mắt chứng kiến những hình ảnh thương tâm của các nạn nhân chất độc da cam. Nhiều người dân Nhật Bản đã phải trải qua những mất mát về mặt tinh thần và thể xác do hậu quả của bom nguyên tử mà Mỹ ném xuống trong chiến tranh. Tuy nhiên ở Việt Nam có nhiều cảnh ngộ rất bi đát, thậm trí tuyệt vọng vì bị những căn bệnh quái ác, di truyền sang đời con cháu. Tôi đã bị sốc khi nhìn thấy những đứa trẻ là nạn nhân của chất độc da cam tại bệnh viện Từ Dũ ở TP Hồ Chí Minh, bị mù lòa, tê liệt, bại não, có hình hài dị dạng. Việc ghi lại hình ảnh về những nơi tới thăm là thói quen của tôi, tuy nhiên khi đó tôi không thể làm được. Qua những câu chuyện của các nhân chứng Việt Nam tại phiên tòa này, tôi cảm nhận được những đau thương và mất mát của họ mà khó có thể kể hết bằng lời. Những lời nghẹn ngào của các nhân chứng là bằng chứng cụ thể để dư luận thế giới đứng về phía họ. Công lý phải thuộc về những người bị hại.

 

Trả lời phỏng vấn của chúng tôi, Giáo sư, bác sĩ Nguyễn Thị Ngọc Phượng, nguyên Giám đốc bệnh viện phụ sản Từ Dũ tham gia với tư cách là nhân chứng vẫn nghẹn ngào: Tôi đã làm việc ở bệnh viện phụ sản Từ Dũ từ những năm 1960. Tôi đã chứng kiến rất nhiều trường hợp bị trẻ bị quái thai, dị tật do bố mẹ là những người sống trong vùng bị rải chất độc hóa học. Ngoài ra còn có những trường hợp sẩy thai, chết lưu. Có nhiều người được sinh ra mà không có quyền hưởng cuộc sống bình thường do thiếu chân hoặc tay. Tôi muốn đem đến cho phiên tòa những chứng cứ chắc chắn, rõ ràng rằng chất độc da cam/dioxin đã gây ra những khuyết tật bẩm sinh, những bệnh tật nguy hiểm như ung thư của người dân Việt Nam. Tôi rất vui khi thấy có nhiều người từ các nước quan tâm tới vấn đề này. Họ đã bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ đối với các nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam. Điều này được thể hiện rõ qua những lời phát biểu rõ ràng, mạnh mẽ về trách nhiệm của chính phủ và các công ty hóa chất Mỹ. Họ phải bồi thường cho các nạn nhân Việt Nam và công lý phải thuộc về các nạn nhân Việt Nam. Các cựu chiến binh Mỹ đã được bồi thường, vậy không có lý gì những người bị rải chất độc nhiều lần trong thời gian lâu dài như vậy lại không được bồi thường gì.