ND - Ông Ðoàn Anh Tuấn hiện là Giám đốc Trung tâm UNESCO Nghiên cứu bảo tồn cổ vật Việt Nam. Từ khi thành lập, trung tâm đã góp phần "nâng" cổ vật lên thành những giá trị minh chứng cho lịch sử. Chuẩn bị cuộc triển lãm nhân Ðại lễ 1000 năm Thăng Long - Hà Nội, bên cạnh những nỗ lực đóng góp cho cộng đồng, ông Ðoàn Anh Tuấn cũng chia sẻ nhiều băn khoăn về cách ứng xử với cổ vật hiện nay. Từ khi còn nhỏ, Ðoàn Anh Tuấn đã "bén duyên" với cổ vật. Mỗi khi nhìn thấy
trong gia đình, dòng họ có một vài món đồ cổ thì ông đã nảy ra những suy ngẫm
rất khó giải thích, bởi mỗi cổ vật có một hình dáng khác nhau, có lịch sử khác
nhau và cũng khác hẳn với các đồ vật mới được sản xuất hàng loạt theo dây
chuyền. Ðịnh cư ở đất Hà Thành từ nhỏ, trong quỹ thời gian bộn bề với công việc mưu
sinh, ông luôn tạo cho mình thói quen dành ra chút ít thời giờ, công sức để làm
điều gì đó cho cộng đồng. Trong căn phòng riêng trưng bày các bộ sưu tập cổ vật
có hệ thống, chúng tôi gặp gỡ ông qua một chân dung điềm tĩnh, cách nói chuyện
từ tốn mà sâu sắc. Ông hay nói đùa: "Tôi bảo tồn từ... mái tóc búi tó, cài trâm
sừng trâu trên đầu mình!". Có rất nhiều cách chơi đồ cổ, có khi là sở hữu, là buôn bán hay như Ðoàn Anh
Tuấn là một niềm đam mê. Ông gọi tên niềm đam mê ấy bằng từ "hoài cổ", trong ý
niệm của ông và những người có cùng chí hướng, có thể coi đó như một thứ tôn
giáo ngấm vào trong tâm thức con người, nó mang về niềm vui khó tả và cũng rất
dễ sẻ chia. Ông tâm sự: Nghề sưu tầm cổ vật dễ làm người ta sa ngã nếu nghĩ đến
lợi nhuận và không có tư tưởng văn hóa. Theo ông, cốt cách của người chơi cổ vật
là ở sự trân trọng giá trị lịch sử và phải đề cao chữ Tâm. Tuy nhiên, trong xã
hội hiện nay, có quá nhiều người sưu tầm cổ vật chỉ để mà "sở hữu". Họ quan tâm
tới giá trị sản phẩm nhiều hơn là lịch sử và những biến cố, những câu chuyện đã
xảy ra. Ông cũng tỏ mối băn khoăn khi rất nhiều người hay ngộ nhận giá trị cổ
vật. Họ chỉ biết nhìn vào giá trị cổ vật ở khía cạnh tiền bạc, đổi chác, mua
bán... Ngay cả phim ảnh cũng thường nhìn nhận cổ vật ở giá trị quy ra tiền,
vàng, ngoại tệ! Từ ngày thành lập đến nay, Trung tâm UNESCO Nghiên cứu bảo tồn cổ vật Việt
Nam đã góp phần chuyển tải thông điệp của quá khứ đến với cộng đồng nhằm bảo
tồn, phát huy truyền thống dân tộc, giáo dục thế hệ trẻ học tập và kế thừa
truyền thống cha ông. Trong 5 năm qua, Ðoàn Anh Tuấn và hội viên cả nước hiến
tặng các bảo tàng hàng chục nghìn cổ vật. Công việc thầm lặng ấy được ông và
đồng nghiệp chung tay xây dựng và gìn giữ nhiều năm nay, bằng cả niềm đam mê và
tư cách đạo đức, vốn văn hóa. Ðoàn Anh Tuấn khẳng định rằng: "Trung tâm UNESCO Nghiên cứu bảo tồn cổ vật
Việt Nam đã "nâng" cổ vật lên một cấp nữa". Muốn chứng minh cho một bề dày lịch
sử thì chỉ bằng nhân chứng và vật chứng. Nhân chứng không thể trường tồn nhưng
một phần quan trọng của vật chứng chính là cổ vật. Vì thế, công việc tìm kiếm,
hệ thống hóa cổ vật là một việc làm cần thiết. Do đặc thù bản sắc văn hóa của
mỗi vùng miền khác nhau nên mỗi thành tựu văn hóa thì lại có một thông điệp
riêng. Song song với quá trình tìm kiếm cổ vật của ông là sự giải mã cần thiết.
Chính quá trình giải mã ấy đã ngấm vào Ðoàn Anh Tuấn niềm đam mê hoài cổ lúc nào
không hay. Chuẩn bị cho cuộc triển lãm nhân Ðại lễ 1000 năm Thăng Long - Hà Nội, ông cho
biết: "Tôi đã tổ chức và tham gia nhiều cuộc triển lãm nhưng chưa bao giờ bắt
tay vào một cuộc triển lãm mà chỉ nhìn thấy mặt bằng thôi tôi đã đau đầu như
cuộc triển lãm sắp tới!". Dự kiến, triển lãm này sẽ được thực hiện trên mặt bằng
3.000 m2. Với ông, khi được ưu ái về khâu mặt bằng thì bắt buộc người thực hiện
phải "cân não" để chuyển tải thông điệp đến người xem chứ không phải cứ bày tràn
lan cổ vật ra mà "khoe" được. Từng tham gia hàng trăm cuộc triển lãm, có những
cuộc triển lãm nối đuôi nhau, Ðoàn Anh Tuấn đã thức trắng đêm cùng cổ vật, đến
mức chân không thể bước đi được trong khi chỉ sáng mai là khai mạc, ông buộc
phải ngâm chân vào chậu nước và ngồi trên ghế tự tay đặt từng cổ vật vào đúng vị
trí. Với ông, một khi đã có sẵn lòng đam mê thì bất chấp mọi khó khăn. Khi làm
triển lãm ông xem như chính mình đang bắt tay vào "làm cỗ" văn hóa cho cộng đồng
được thưởng thức. Một quan niệm thú vị mà cũng thật nhân văn. LỮ THỊ MAI |
| Trang chính
Chính trị
|
Kinh tế
|
Đời sống - Sức khỏe
|
Pháp luật
|
Khoa học - Giáo dục - Tin học
|
|
Văn hoá
|
Thế giới
|
Thể thao
|
Tết 2009
|
Trang Hà Nội
|
Tết 2010
|
World Cup 2010
|
© Báo Nhân Dân thiết kế và giữ bản quyền. Mong bạn đọc góp ý kiến, phê bình. Địa chỉ liên hệ: toasoan@nhandan.org.vn |