Tiểu ban Kinh tế - Xã hội Đại hội XIII của Đảng làm việc với TP Hồ Chí Minh và đồng bằng sông Cửu Long

Thứ Tư, 17/07/2019, 02:00:53

Ngày 16-7, tại TP Cần Thơ, Đoàn Tiểu ban Kinh tế - Xã hội Đại hội lần thứ XIII của Đảng do Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Trưởng Tiểu ban làm Trưởng đoàn có buổi làm việc với các tỉnh, thành phố vùng đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) và TP Hồ Chí Minh. Cùng dự có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Trương Hòa Bình, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ; Vương Đình Huệ, Phó Thủ tướng Chính phủ; Đại tướng Tô Lâm, Bộ trưởng Công an; đồng chí Vũ Đức Đam, Ủy viên T.Ư Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ; lãnh đạo các tỉnh, thành phố vùng ĐBSCL, TP Hồ Chí Minh.

Tiểu ban Kinh tế - Xã hội Đại hội XIII của Đảng làm việc với TP Hồ Chí Minh và đồng bằng sông Cửu Long

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu ý kiến tại buổi làm việc. Ảnh: DƯƠNG GIANG (TTXVN)

Tại cuộc làm việc, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đề nghị các địa phương nêu những nét nổi bật nhất về kết quả đạt được, bất cập, hạn chế, bài học kinh nghiệm trong phát triển kinh tế - xã hội (KTXH) địa phương trong 5 năm, 10 năm qua; nhất là cách vận dụng sáng tạo, mô hình mới, thành công, hiệu quả và những vướng mắc, nút thắt, vấn đề trọng tâm nhất cần giải quyết. Đề xuất phương hướng, nhiệm vụ không chỉ đến năm 2025, 2030, mà cả tầm nhìn 2045 đối với vùng; góp ý không chỉ về vấn đề kinh tế mà cả xã hội, quốc phòng, an ninh.

Với vị trí quan trọng và đặc thù của vùng ĐSBCL, Thủ tướng đề nghị các địa phương phát biểu về mối liên kết giữa các địa phương trong vùng với TP Hồ Chí Minh và cả nước để bảo đảm phát triển bền vững. Với TP Cần Thơ, cần báo cáo thêm về vấn đề phát triển đô thị, liên kết vùng với vai trò là trung tâm KTXH của vùng ĐBSCL...

Theo báo cáo của các địa phương, ĐBSCL là khu vực có tốc độ tăng trưởng khá, cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực; có năm tỉnh trong vùng lọt tốp 10 chỉ số PCI của cả nước. Tuy nhiên, tốc độ phát triển KTXH của từng địa phương vẫn chưa tương xứng tiềm năng, lợi thế. ĐBSCL đã và đang phải đối mặt nhiều thách thức, trong đó nghiêm trọng nhất là thách thức do biến đổi khí hậu (BĐKH): nước biển dâng, tình trạng xâm nhập mặn, lở đất, lũ thất thường… Do thiếu sự phối hợp, liên kết chặt chẽ giữa các địa phương cũng như tính “cục bộ” trong phát triển, đã dẫn đến tình trạng quy hoạch tổng thể vùng không được bảo đảm; đầu tư dàn trải; sự chồng chéo, cạnh tranh nhau trong cơ cấu phát triển ngành nghề của mỗi địa phương, khiến nguồn lực bị phân tán, tiềm năng của cả vùng không được phát huy.

Cho rằng hạn chế về hạ tầng giao thông là điểm nghẽn lớn nhất, ý kiến của nhiều địa phương cho thấy, trước hết, ĐBSCL cần nhanh chóng hoàn thiện hệ thống hạ tầng này. Đồng thời cần có sự kết nối vùng với TP Hồ Chí Minh. Về vấn đề này, lãnh đạo TP Hồ Chí Minh cho biết, thành phố sẽ quan tâm, chủ động đề xuất đầu tư hệ thống giao thông mang tính liên kết vùng như vành đai 3, vành đai 4, đường sắt cao tốc TP Hồ Chí Minh - Cần Thơ; kiến nghị Trung ương ưu tiên tập trung nguồn vốn ngân sách, vốn ODA cho lĩnh vực này. Có ý kiến đề nghị cần có “nhạc trưởng” trong liên kết vùng, kiến nghị một đồng chí trong Thường trực Chính phủ làm Chủ tịch Hội đồng vùng…

Phát biểu ý kiến kết luận buổi làm việc, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đánh giá cao các ý kiến phát biểu; đề nghị Tiểu ban KTXH nghiên cứu, tiếp thu để hoàn thiện các văn kiện. Thủ tướng cho rằng, ĐBSCL là một trong những vùng đồng bằng màu mỡ trên thế giới, có các điều kiện tự nhiên, thổ nhưỡng hết sức thuận lợi cho phát triển nông nghiệp chất lượng cao. Thời gian qua, các địa phương trong vùng đạt nhiều kết quả trong phát triển KTXH. Tuy nhiên, Thủ tướng lưu ý một số khó khăn, thách thức trong quá trình phát triển như BĐKH, hạ tầng không đồng bộ, nguồn nhân lực chưa đáp ứng được yêu cầu, liên kết vùng còn hạn chế; đời sống một bộ phận người dân còn khó khăn…

Về định hướng thời gian tới, Thủ tướng nhấn mạnh, ĐBSCL cần xác định được tầm nhìn của toàn vùng đến năm 2045 đặt trong tầm nhìn và chiến lược chung của cả nước năm 2045. Đó là cần hướng đến sự liên kết toàn vùng ĐBSCL phát triển nhanh, bền vững, có bước đột phá một số lĩnh vực, là vùng phát triển không thua kém bất cứ vùng nào. Với tầm nhìn đó, Thủ tướng cho rằng, cần khẩn trương hoàn thành quy hoạch vùng ĐBSCL theo phương pháp tích hợp đa ngành, với tư duy mới, tầm nhìn mới. Thủ tướng yêu cầu Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, triển khai phối hợp các địa phương, bộ, ngành, các chuyên gia tư vấn trong và ngoài nước về quy hoạch vùng, dự kiến giữa năm 2020 trình Chính phủ thông qua.

Tiếp đó, xây dựng cơ chế huy động nguồn lực để thực hiện quy hoạch, trong đó ngân sách T.Ư cần bổ sung thêm khoảng hơn 45 nghìn tỷ đồng so với giai đoạn 2016-2020 từ ngân sách nhà nước và ODA dành riêng cho các chương trình, dự án hạ tầng quan trọng mang tính liên vùng, ứng phó BĐKH, bảo đảm nguồn nước ngọt cho sản xuất và đời sống, cho người dân, các dự án cấp bách giải quyết các điểm nghẽn, nút thắt cản trở sự phát triển. Cùng với đó, phải làm tốt xã hội hóa nguồn lực, như một số địa phương khác trong cả nước đã làm.

Chính phủ xây dựng cơ chế điều phối vùng đủ mạnh, đủ thẩm quyền, hoạt động hiệu lực, hiệu quả. Cơ cấu lại ngành nông nghiệp dựa trên công nghệ và hiệu quả cao, gắn chế biến với thị trường tiêu thụ, xây dựng các chuỗi sản xuất, các thương hiệu sản phẩm và gắn với thích ứng BĐKH của vùng này. Thủ tướng nhấn mạnh tinh thần thuận thiên, tinh thần “biến nguy thành cơ” đối với ĐBSCL. Một giải pháp khác rất quan trọng là đẩy mạnh giáo dục đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đây thật sự là vấn đề cấp bách. Xây dựng các đô thị thành chuỗi, tạo động lực cho phát triển, từ đó chuyển dịch cơ cấu dân cư. Việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế đã khó, chuyển dịch cơ cấu lao động đối với ĐBSCL càng khó hơn.

Thủ tướng nhấn mạnh, cần phải đẩy mạnh triển khai đồng bộ, hiệu quả Nghị quyết số 120/NQ-CP của Chính phủ về phát triển bền vững ĐBSCL thích ứng với BĐKH trên tinh thần thuận thiên. Thuận thiên không có nghĩa là phó mặc cho trời đất mà phải giải quyết những vấn đề cấp bách để bảo vệ người dân, tạo nguồn nước ngọt mới. Một động lực mới cần đặt ra đối với các tỉnh ĐBSCL, là đổi mới sáng tạo, khát vọng dân tộc, khát vọng của vùng trong phát triển, để vươn lên, không thua kém bất cứ vùng nào của đất nước. TP Hồ Chí Minh là đối tác phát triển của vùng, cho nên cần có sự kết nối toàn diện giữa TP Hồ Chí Minh và ĐBSCL.

★ Chiều cùng ngày, nhân chuyến công tác, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã đến thăm đồng chí Lê Phước Thọ, nguyên: Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư T.Ư Đảng, Trưởng Ban Tổ chức T.Ư.