Ðổi mới giáo dục từ sáng kiến trẻ

Chủ Nhật, 16/02/2020, 03:33:30

Với không gian mở tại chương trình “Tri thức trẻ vì giáo dục”, thanh niên trên cả nước có cơ hội vận dụng sáng tạo vào những dự án, công trình thiết thực, được lựa chọn áp dụng hiệu quả trong thực tiễn, đóng góp tích cực vào sự nghiệp đổi mới giáo dục và đào tạo của đất nước.

Ðổi mới giáo dục từ sáng kiến trẻ

Ðại diện lãnh đạo các bộ, ngành trao bằng khen và phần thưởng tặng các tác giả có dự án, công trình xuất sắc nhất chương trình “Tri thức trẻ vì giáo dục” năm 2019.

Trong quá trình xây dựng và phát triển đất nước, công tác giữ gìn bản sắc văn hóa, bảo tồn chữ viết của 54 dân tộc anh em luôn được Ðảng, Nhà nước đặc biệt quan tâm. Trước bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, công nghệ thông tin đang ngày càng đóng vai trò quan trọng, trở thành đòn bẩy hiệu quả trên nhiều lĩnh vực, trong đó có việc phát huy bản sắc các dân tộc. Nắm bắt xu hướng đó, anh Văn Thành Ðạt, giáo viên Trường THPT Ðăk Glong (huyện Ðăk Glong, tỉnh Ðắk Nông) đã có ý tưởng kết hợp bảo tồn giá trị chữ viết của dân tộc Mnông và phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu tiếng Mnông thông qua phần mềm “Từ điển Việt - Mnông, Mnông - Việt trên điện thoại hệ điều hành Android”.

Khi bắt tay vào nghiên cứu ý tưởng, thầy giáo trẻ Văn Thành Ðạt nhận thấy, thực tế hiện nay đã có một phần mềm tương tự với tên gọi “Từ điển VMDictionary 2009” phục vụ mục đích nêu trên. Tuy nhiên, phần mềm này rất bất tiện vì chỉ hoạt động trên các hệ điều hành cũ của máy vi tính, lại không tương thích với phần lớn các loại máy vi tính hiện nay và cũng không thể cài đặt cho thiết bị di động. Không tận dụng được bất cứ dữ liệu nào từ phần mềm nêu trên, thầy giáo vùng cao quyết định làm mọi thứ từ “con số không”. Ròng rã một thời gian dài, anh Văn Thành Ðạt đã nhập tới hơn 13 nghìn từ kèm thí dụ minh họa chính xác, khoa học, dễ hiểu. Tuy nhiên, đến khi nội dung tra cứu từ tiếng Việt qua tiếng M nông hoàn thiện, thì tác phẩm tâm huyết của anh lại không thể tra cứu ngược vì không có “bộ gõ” các ký tự đặc biệt trong tiếng Mnông tương thích với thiết bị di động.

Không nản chí, thầy giáo trẻ tiếp tục trăn trở về một công cụ hỗ trợ gõ ký tự M nông ngay trên thiết bị di động. Thế là ứng dụng “Bàn phím M nông” ra đời, giúp người dùng vừa gõ được các ký tự phổ biến của tiếng Việt, vừa gõ được 12 ký tự đặc biệt trong ngôn ngữ Mnông. Công cụ là “viên gạch” cuối cùng để hoàn thiện phần mềm “Từ điển Việt - Mnông, Mnông - Việt trên điện thoại hệ điều hành Android” của thầy giáo Văn Thành Ðạt. Với dung lượng nhỏ chưa đầy 8Mb, có khả năng tương thích với tất cả điện thoại sử dụng hệ điều hành Android, lại hoàn toàn có thể sử dụng ngay cả khi thiết bị di động không có kết nối in-tơ-nét... phần mềm nhanh chóng được đưa vào sử dụng tại Trung tâm Giáo dục thường xuyên tỉnh Ðắk Nông. Hiện nay, “cuốn từ điển” của anh Văn Thành Ðạt đã được tải lên kho ứng dụng toàn cầu dành cho hệ điều hành Android và có thể cài đặt dễ dàng, nhanh chóng vào điện thoại thông minh qua in-tơ-nét.

Tại chương trình “Tri thức trẻ vì giáo dục” diễn ra cuối năm 2019 vừa qua, phần mềm “Từ điển Việt - Mnông, Mnông - Việt trên điện thoại hệ điều hành Android” đã được đánh giá cao trong số các dự án, ý tưởng sáng tạo xuất sắc, tiêu biểu, qua đó giành giải thưởng cao nhất của chương trình. Chia sẻ về phương hướng phát triển “cuốn từ điển”, anh Văn Thành Ðạt cho biết: “Cùng với việc cập nhật thêm cơ sở dữ liệu, thời gian tới, tôi và người đồng tác giả là anh Nguyễn Văn Nam sẽ nghiên cứu bổ sung cho phần mềm tính năng phát âm tiếng Mnông và xây dựng hình ảnh minh họa cho một số mục từ. Ðồng thời, sẽ đề xuất lên các cơ quan quản lý về giáo dục và sở hữu trí tuệ gợi mở hướng hoàn thiện sản phẩm nhằm bảo đảm tính đúng đắn cũng như tính pháp lý của phần mềm. Về lâu dài, chúng tôi sẽ xây dựng một bộ từ điển dành cho 27 dân tộc có chữ viết trên cả nước”.

Chương trình “Tri thức trẻ vì giáo dục” do T.Ư Ðoàn TNCS Hồ Chí Minh phối hợp Bộ Giáo dục và Ðào tạo, Tập đoàn Thiên Long và Báo Tuổi Trẻ triển khai trong giai đoạn 2016-2020 nhằm cổ vũ, khuyến khích trí thức trẻ đóng góp cho sự nghiệp đổi mới giáo dục và đào tạo thông qua các công trình, sáng kiến thuộc ba nội dung: đổi mới phương pháp dạy học sáng tạo, hiệu quả; sáng tạo, chế tạo công cụ phục vụ giảng dạy, học tập; công trình nghiên cứu trong lĩnh vực khoa học giáo dục.

Bài và ảnh: LINH PHAN